Leven is werken

Ik ben meer van de praktijk, denk ik. Veel mensen die ik ken wonen in woorden. Ik houd van woorden, maar van werken houd ik nog meer. Ik weet niet of het komt door mijn opvoeding in een door het hervormd geloof gestuurde familie, maar iedereen die ik oom, tante, neef, nicht of opa moest noemen, wijdde zich zonder morren aan de arbeid.

Een van de ooms werkte in een gemeente in de kop van Noord-Holland. Daar hadden ze geen gemeentelijke afdeling die zich met werklozen en uitkeringen voor werklozen bezig hield. Er waren daar geen werklozen. Je werkte, was huisvrouw, was met pensioen, of dood. Zo simpel zat het daar.

Ook al was de politieke oriëntatie thuis links – u kent dat wel: Het Parool, Vrij Nederland, De Varagids en blaadjes tegen de onderdrukking in Afrika – aan mensen die niet werkten werden alleen smalende woorden gewijd. Als je kon werken, dan werkte je. Punt uit.

Toen ik na de middelbare school en een korte periode dienst, op het arbeidsbureau van Den Helder werkzaam was, zag ik dagelijks mensen binnenkomen die er een sport van maakten om niet te hoeven werken. Het maakte niet uit welke mogelijkheden deze mensen werd geboden door de organisatie waarvoor ik werkte, ze vertikten het gewoon. Er was voor die lui een speciale kaartenbak. En ze hadden ook een eigen code meegekregen: 652. Mensen die goed bemiddelbaar waren, kregen als code 710; mensen die iets minder kans hadden om werk te vinden dat paste bij hun opleiding en werkervaring kregen als code 700. Ik moest in de ochtend werklozenbriefjes verwerken. Mijn voorganger trok daar ruim een halve dag voor uit. Ik was voor de koffie meestal al klaar.

Ik heb eerder over Ronnie geschreven. Die had het zo kunnen spelen dat hij geen dag in zijn leven hoefde te werken. Geestelijk beperkt en lichamelijk krakkemikkig: een uitstekende grond om niet kromgelegen helm in de grond te proppen of in de haven van Oudeschild bij de asfaltfabriek te werken. Maar Ronnie ging. Op zijn Kreidler scheurde hij de Lieuwstraat uit en sloeg dan rechtsaf de Hallerweg in de richting van de Hoge Berg. Vaak al voor de zon op was. En hij werkt nog steeds. Hij bouwt in alle vroegte marktkramen op en gaat later met schone was langs de vele Texelse hotels.

Vorige week was ik op de schooltuinen. De tuin waar onze school naartoe gaat staat in Noord. Ze hebben daar een geweldige meester, die met liefde en humor de kinderen vertelt over het telen van groenten en bloemen in een eigen moestuintje. In de jaren dat ik in de Jordaan werkte, gingen we naar de tuinen bij het Westerpark. Wat is er nu mooier dan het verbouwen van voetbaluien, grote courgettes en eindeloze hoeveelheden sla? Daarom zei ik ook tegen de tuinmeester in Noord, dat wanneer ik met pensioen zou gaan – dat duurt nog even, maar toch – ik bij hem zou komen werken als vrijwilliger. Dat vond hij een goed plan.

Als ik terugdenk aan de lagere school, dan weet ik dat ik hard werken fijn vond. Zo’n bladzijde met alleen rijtjessommen vond ik verrukkelijk, maar ik vond het leren van de topografie van Rusland, om maar wat te noemen, ook een prachtige bezigheid.

Een keer in mijn leven had ik het lef de boel te laten versloffen. Ik was aan de studie Nederlandse Taal- en Letterkunde begonnen en las eigenlijk alleen maar boeken die ver af stonden van wat ik moest lezen. Ik las niet Rhijnvis Feith – wat ik later heb ingehaald – maar wel boeken als Dagboek van een lijmsnuivertje van Jim Carrol. Ik kwam vaker bij De Slegte dan in de collegezaal. Ik haalde weinig studiepunten en kreeg thuis op Texel er ongelooflijk van langs. Was ik nou, gezien de kansen die ik kreeg en die mijn moeder en haar broer en zussen nooit hadden gehad, helemaal besodemieterd? Ik stapte over naar politicologie en rondde die studie af binnen 4 jaar.

Tussen het einde van die studie en mijn entree in het basisonderwijs heb ik tijdens mijn cursus aan de Pabo nog tenminste 30 uur per week gewerkt. Ik heb dat altijd fijn gevonden. Ik reed dan ’s morgens vroeg Alkmaar door om in een magazijn de boel op te starten, vrachtwagens te lossen en codes van producten te controleren. Op zaterdag werkte ik ook.

Ja, ik vind werken leuk en fijn en ik kan me moeilijk voorstellen dat iemand niet zou willen werken. Er zijn dagen dat ik ’s morgens wakker word en terugverlang naar het planten van bollen, iets wat ik als scholier in de herfstvakantie altijd deed. Een kistje vullen met donkere grond, er vervolgens keurige rijtjes met tulpenbollen in planten, nog wat grond eroverheen doen en uiteindelijk bedekken met een laag stro om de kou buiten te sluiten. Laarzen aan je poten, modder op je knieën en handen die bijna van je armen afvielen omdat ze ‘roetkoud’ waren, zoals we op Texel altijd zeiden.

Als ik het als leraar weleens lastig vond om stil te zitten, dan trok ik er met mijn klas op uit. Dan liep ik met alle leerlingen door de Jordaan naar het Westerpark. Soms kocht ik ze een ijsje, terwijl ik een andere keer iets vertelde over de buurt en de gebouwen die er te zien zijn. Het had met onderwijs weinig van doen en tegelijkertijd ook heel veel.

Roep ik u als lezer nu op om hard te werken?

Welnee, ik wilde gewoon een stukje tikken over hoe leuk ik werken vind. Ze zeggen dat Confucius dit heeft gezegd: “Geef me werk wat bij me past en ik hoef nooit meer te werken.” Soms denk ik, dat het meeste werk bij me past. Beetje sjouwen en slepen, wat waargebeurde en toch gelogen verhalen vertellen en uitleggen waarom er na Cervantes’ Don Quichot geen dolende ridders meer waren. Dat soort dingen.

Werken. Heerlijk.

 

Advertentie

Eén gedachte over “Leven is werken”

  1. Werken is immers een aangename afwisseling tussen de vakanties. Werken is plezier, helemaal in het onderwijs. Ik sta nu bijna 40 jaar voor de klas en heb daar -afgezien van de start, toen ik alles nog moest leren- absoluut geen spijt van. Het liefst zou ik na mijn 67e nog even doorgaan, als er dan tenminste geen jongeren uitdruk.

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s